In 1996 startte de vzw Film en Cultuurpromotie met het Afrika Filmfestival. Al snel werd duidelijk dat de programmatie van films over Congo maar ook van Congolezen een erg grote aantrekkingskracht had en heeft op het Vlaamse publiek. Tal van Vlamingen blijken vanuit het verleden maar ook het vanuit het heden heel wat noties van Congo te hebben. Anderzijds verliepen de contacten van het filmfestival met Congolese filmmakers erg vlot. Een aantal leden van de raad van bestuur van de vzw bleken al vanaf de begin jaren zeventig met de Congolese filmwereld en de distributie van hun films in Vlaanderen betrokken te zijn. In de loop der jaren ontdekte tal van Congelese filmmakers, door hun aanwezigheid op het Afrika Filmfestival, de belangstelling in Vlaanderen voor hun films en hun kijk op de situatie in Congo, in België en elders in de diaspora. Voor heel wat Congolese filmmakers maakt het AFF zonder meer deel uit van hun relatienetwerk. Dat betekende dat ze het AFF op de hoogte hielden en houden van de nieuwe evoluties van hun werk. Dat verklaart voor een belangrijk deel waarom het AFF in vergelijking met buitenlandse internationale film festivals een bijzondere kennis over de Congolese film en audiovisuele wereld heeft kunnen verwerven. Het resultaat was dat in 2006 het AFF op vraag van het secretariaat van de ACP landen in Brussel een internationaal colloquium rond de evolutie van de filmwereld in centraal Afrika heeft kunnen organiseren. Hieruit bleek dat de nieuwe generatie filmmakers in Congo weinig of geen kennis hadden van de film en audiovisuele cultuur in hun eigen land. De politieke situatie had ervoor gezorgd dat er in eigen land geen structuren en contacten bestonden tussen filmmakers uit de diverse streken van een land, dat overigens zo groot is als Europa.
Het overzichtswerk ‘IMAGES & DEMOCRATIE. Les Congolais face au cinéma et à l'audiovisuel. Une histoire politico-culturelle du Congo des belges jusqu'à la République démocratique du Congo 1896-2006’ werd in 2006 op het tweede AFF-ACP colloquium aan de specialisten voorgesteld. Het AFF ontdekte ook dat voor de uitgave van deze culturele studie geen uitgever geïnteresseerd was, noch dat hiervoor fondsen voor handen waren. Toch besliste het AFF te publiceren. Een aantal exemplaren kon in Congo worden verdeeld omdat het paste in een project Yambi van de Franse gemeenschap. Ze kochten enige exemplaren van het werk waardoor een deel van de drukkosten gedekt konden worden. Dank zij de onverwachte tussenkomst van UNESCO werd het AFF uitgenodigd om in december 2007 nog een 100-tal exemplaren in Congo te verspreiden. De auteur gaf in Congo persconferenties (TV, radio, schrijvende pers) , bezocht bibliotheken en universiteiten waar hij workshops gaf en exemplaren aan bibliothecarissen en professoren filmgeschiedenis overhandigde. Hij werd ook ontvangen door diverse overheden (de President, nationale Minister van Cultuur en de Minister van Cultuur van Beneden Congo, enz.). Hij kon met een plaatselijke nationale organisatie voor media en communicatie een vergadering organiseren voor 110 culturele animatoren en communicatie specialisten die uit de diverse steden en provincies van het land stamden.
In samenwerking met de Vereniging van Congolese filmjournalisten organiseerde het AFF eveneens in december 2007 een reeks van workshops rond het thema film en literatuur. In Kinshasa (Centre Wallonie Bruxelles, le Centre Congolais au Zoo en de Katholieke Universiteit te Kinshasa –de anderen universiteiten waren in staking-) en daarna in Beneden Congo (Kisantu, Mwanza Ngungu, Matadi, Boma) werden voor universiteitsstudenten, culturele verenigingen en de pers dagelijks één tot twee filmvertoningen georganiseerd met een ronde tafel conferentie met twee Congolese literatuur en media specialisten en met de verantwoordelijke van het AFF die de vertoonde films in een algemene culturele context plaatste. Met de betrokken overheden van de Beneden Congo werd in Matadi afgesproken om in de toekomst nog dergelijke culturele activiteiten te organiseren. Voor hen zou een (openlucht) filmfestival waar Vlaamse films naast Congolese of andere zeker op prijs gesteld worden. Ook met de plaatselijke fotovereniging zouden projecten kunnen worden opgezet. Ze kenden Vlaanderen, en vooral het Fotomuseum in Antwerpen, goed. Ze vonden het jammer dat Vlaanderen in hun provincie zeker op cultureel vlak afwezig was. Overigens het AFF kreeg dit eveneens van de Minister van Cultuur in Kinshasa te horen. De AFF voorzitter had met hem een lang onderhoud (en ook in juni 2008 werd hij opnieuw hiervoor ontvangen). De Congolese Unesco verantwoordelijken voor media en cultuur in Kinshasa (Lino Pungi en Yoka L. Lyle) vonden dat Vlaanderen hier een rol te vervullen heeft. Met de Congolese Minister van Cultuur werd eveneens over de wenselijkheid van een Vlaamse aanwezigheid in de audiovisuele cultuur in Congo uitvoerig gepraat. Hierover verscheen ook in de lokale pers een aantal artikels.
Het AFF wilde niet alleen een overzichtswerk publiceren maar ook een DVD uitbrengen met de belangrijkste (kort)films van de DRC (1960-2006). Hiervoor konden geen fondsen (20.000 euro) gevonden worden. Het werd dan overgenomen door de Franse Gemeenschap die het in het kader van het project YAMBI verwezenlijkte. De dubbel DVD bevat 20 kortfilms. Jammer genoeg werd niet heel de visie van het AFF op het project overgenomen. Het AFF wilde een meertalige DVD uitbrengen waarin de films zowel in originele Franse, als in ondertitelde Nederlandstalige, Engelstalige en zelfs Spaanstalige versie te bekijken zijn. Voor de Congolese filmmakers zou het dan pas een internationale visite kaartje, hetgeen ze aan het AFF hadden laten weten.
Het resultaat van de werking van het AFF werd in juni 2008 concreet zichtbaar in Lubumbashi. De organisatie Vicanos club organiseerde er het eerste internationale filmfestival voor de Congolese film PICHA. De filmmakers uit heel het land (Van Goma, Bukavu, Kinshasa en andere steden) die door de werking van het AFF (en de publicatie van ‘Images & Democratie’) identificeerbaar werden, waren er met hun producties present. Het festival had het AFF uitgenodigd om de nieuwe Congolese films (30 titels !) in een competitie te evalueren en te beoordelen. Er werden vijf prijzen in diverse filmgenres uitgereikt. Het AFF beloofde de bekroonde prijzen in 2009 op het haar festival te Leuven – en elders - te vertonen.
Het filmfestival PICHA bracht ook een dynamiek op gang. De aanwezige Congolese filmmakers, filmvertoners (filmfestivals in Goma, Bukavu, Sankuru, Kinshasa, Lubumbashi…) en producenten uit de diverse regio's vergaderden voor het eerst sedert dertig jaar met elkaar vergaderd om een structuur te creëren, een platform om zich zowel nationaal als internationaal te manifesteren. Bedoeling is dat de films in eigen land maar ook in het buitenland kunnen circuleren en gezien worden (hetgeen nu niet het geval is). Daardoor is het voor de sector mogelijk om zich te professionaliseren –dat ze voor de vertoning van hun producties vergoed worden. Tot op heden gebeurt zulks niet door de tientallen Congolese tv stations). Het platform stelde ook effectief aan het AFF de vraag wat het in dat verband kon doen.
Het AFF liet weten dat het effectief verder ging met de promotie en vertoning van Congolese films in Vlaanderen, dat het als een steunpunt wil optreden om de congolese filmwereld met de Vlaamse en internationale in contact te brengen en dat het ook impulsen zou geven die de samenwerking tussen de diverse actoren van de Congolese filmwereld in Congo zouden kunnen bevorderen.
In 2009-2010 komen via een digitaliseringsproject de koloniale films uit voornamelijk het filmarchief van het Africamuseum van Tervuren naar Congo. Hierrond wil het AFF workshops organiseren in samenwerking met enkele congolese filmfestivals, universiteiten en de Congolese filmjournalisten (Goma, Lubumbashi, Kinshasa en de steden Kikwit, Matadi – via inleggen om deze films in hun context te plaatsen en in dialoog te treden met het congolese publiek. Vermits heel wat archiefdocumenten voor de Congolezen niet toegankelijk zijn kan de handleiding dienen als basis voor een nieuw boek ‘Images & Regard’, dat in 2010 door het AFF wordt voorgesteld.
